Reason 4 voor beginners, deel 4 , de stille kracht van CV

In dit vierde deel gaan we kijken naar één van de kenmerkende eigenschappen van de Reason programma's; de toepassing van CV. We laten de verwarming met rust en beginnen niet over je arbeidsverleden. CV, oftewel Control Voltage is de stille kracht in je Reason rack. Beheers deze kracht en bezweer een leger aan functies...We bekijken de oorsprong en de toepassingen in Reason 4. Let's go..

De oorsprong van CV

De toepassing van Cv signalen, ook bekend als CV/Gate of Control Voltage, stamt uit de jaren 70 en 80 van de vorige eeuw. Computers waren nog groter dan je slaapkamer en de analoge synthesizers zagen er meer uit als een kruising tussen een orgel en een telefooncentrale. De synthesizers waren in die tijd vaak modulair opgebouwd. Het verbinden van verschillende modules gaf de muzikant de mogelijkheid om zelf het geluid en de klank te bepalen.

Het Midi-systeem bestond nog niet, en microprocessors waren bijna onbetaalbaar. Om verbinding te maken tussen verschillende modules, en deze te laten samenwerken, werd het systeem van CV geïntroduceerd. De modules werden verbonden met een patch kabel. Door verschillen in voltage konden de instellingen van de module worden beïnvloed. Het verstuurde Voltage Controleert de instelling van de aangesloten module of functie. De muzikant fungeerde een beetje als 'operator' van een telefooncentrale, door de elementen met elkaar te verbinden en te laten communiceren.

De toepassing van CV

De CV signalen kunnen we verdelen in twee componenten:

CV (Control Voltage):
Geeft aan welke noot moet worden gespeeld of de soort actie, die moet worden ondernomen. Elke noot heeft zijn eigen voltage. De CV controleert vaak de toongenerators (oscilators) van de synthesizer en produceert de gewenste toonhoogte op basis van het ontvangen voltage. Deze toepassing is monofoon. Je kunt immers maar 1 toonsignaal tegelijk versturen.

Gate (of Trigger):
Geeft aan wanneer een noot moet worden gespeeld, of wanneer een actie moet plaatsvinden. De naam Gate betekent poort. Het Gate signaal geeft als het ware aan wanneer en hoelang de poort geopend blijft. Wordt vaak gebruikt om drumgeluiden te activeren ("Triggeren").

Verschillende CV systemen

Bij de 'oude', analoge synths werden deze toepassingen van cv door alle fabrikanten gebruikt. Wel werden er twee varianten ingevoerd. Het verschil tussen de systemen lag in de manier waarop het voltage werd gebruikt en 'gelezen'. Er onstonden twee dialecten in de taal van CV:

• Volts/Octave: Beter bekend als het "Roland-systeem", waarbij elke Volt gelijk staat aan 1 octaaf. Werd vooral gebruikt door Roland, Moog, Sequential Circuits en ARP
• Hz/Octave: Beter bekend als het "Yamaha-systeem". Hierbij stond een verdubbeling van het aantal volt gelijk aan een verhoging van 1 octaaf. Gebruikt door Yamaha en Korg.

Om het geheel nog onoverzichtelijker te maken, werden er ook twee Gate systemen gebruikt:

• V-Trigger (Voltage Trigger): De poort gaat open als het apparaat een spanning ontvangt en sluit wanneer het voltage wegvalt.
• S-Trigger(Short-circuit Trigger): Er wordt continu een spanning verzonden om de poort gesloten te houden. Wanneer de spanning wegvalt, wordt de poort geopend.

Ook de toepassing van deze soorten waren afhankelijk van de fabrikant. Roland en Sequential Circuits gebruikten V-Trigger.
Het S-trigger systeem werd vooral door Yamaha, Moog en Korg gebruikt. Door dit verschillende gebruik van systemen was het in die tijd lastig om apparaten van verschillende merken met elkaar te verbinden. De Gate/trigger systemen zijn in feite tegenovergesteld en de verschillende relatie tussen voltage en toonhoogte veroorzaakten een weergave van 'valse' tonen. Al met al had het syteem van CV/gate nogal wat beperkingen. De roep om een standaardsysteem voor keyboards en synths werd steeds luider en de vooruitgang op het gebied van computers en processors maakten een nieuwe revolutie mogelijk..

De introductie van MIDI

Het is het begin van de jaren 80. De Japanse fabrikanten Roland en Sequential Circuits lanceren een nieuwe uitvinding; het MIDI protocol. Eindelijk zijn synths slim genoeg geworden om meer complexe boodschappen te ontvangen en verwerken.
Het MIDI systeem maakt veel van de tekortkomingen van het CV/Gate systeem goed. Het is nu mogelijk complexe berichten te sturen naar keyboards en synths en het is mogelijk ze aan te sluiten op een netwerk. het geheel kon zelfs via een centrale computer, de sequencers, worden bediend.

Door de introductie van het MIDI protocol, verloren de fabrikanten hun interesse in CV/Gate toepassingen. In het begin van de jaren 90 ontstond er meer interesse voor het geluid van de 'ouderwetse' analoge synths. Hierdoor werden er door enkele fabrikanten, zoals Roland, aparaten gemaakt die zowel MIDI als CV/Gate signalen gebruikte, om de analoge apparaten aan te sturen.

Tot zover de theorie

Tot nu toe hebben we het gehad over de begrippen Cv/gate en de manier waaarop ze zijn ontstaan en ontwikkeld. Binnen het viruele rack van Reason kom je de aansluitingen voor gat en CV veelvuldig tegen. Op bijna ieder apparaat tref je wel een parameter (instelling) aan, die via CV geregeld kan worden. Wanneer je aan de slag gaat met het routen van CV/gate signalen, moet je rekening houden met volgende factoren:

• Cv wordt gebruikt voor het veranderen van parameters
• Gate wordt gebruikt voor het activeren van noten of acties
• Een Cv/Gate signaal bevat geen audio; je kunt cv dus niet aansluiten op een audio in/uitgang
• Een ingang wordt verbonden met een uitgang; je kunt niet twee In's of twee Out's met elkaar verbinden
• Een cv kabel is te herkennen aan de gele kleur
• Een standaard gebruik van Cv/gate is het spelen van noten met behulp van de Matrix sequencer. Hiervoor zijn de instrumenten in Reason 4 voorzien van een aparte Sequencer In sectie.
• Let Op! Met deze aansluiting kan slechts 1 noot tegelijk worden gespeeld. Het instrument wordt dus monofoon. Wil je meerdere stemmen tegelijk spelen, dan is aansturing vanuit de Main Sequencer de betere keuze.

Zoals je nu hebt gemerkt, is er binnen het Cv/gate systeem sprake van een zender en een ontvanger. De zender produceert het CV/Gate signaal, de ontvanger reageert erop met het spelen van een noot,uitvoeren van een actie of het veranderen van een instelling.

Ook de aansluitingen verschillen. De aansluitingen voor Cv en curve signalen worden aangeduid met " Modulation Input" of de functie die ze regelen. Deze aansluitingen zijn voorzien van zogenaamde trimpots. Met deze draaiknop kan het inkomende signaal getrimt worden. De trimpot, of potentiometer, is een weerstand waarmee het effect van het CV signaal kan worden beperkt. De andere ingangen worden aangeduid met Gate(Trigger). De ingangen hebben geen trimpot. Logisch, want zoals we weten geeft een gate signaal eigenlijk alleen een aan/uit waarde. Het is dus niet functioneel om dit signaal te trimmen. Een uitzondering is de CV ingang in de Sequencer Control sectie van de instrumenten. Wanneer dit signaal zou worden getrimt, verandert de toonhoogte van de gespeelde noten.

In dit artikel hebben we de basisprincipes van CV/gate signalen behandeld. Wil je exact weten welke CV-aansluitingen de apparaten in Reason 4 hebben? Je vindt ze allemaal in een volgend artikel. © 2007 - 2009 Reasonable, gepubliceerd in Tutorials (Pc en Internet) op 14-10-2007, laatst gewijzigd op 14-10-2007. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Reasonable is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Reason 4 voor beginners, deel 1: In een serie artikelen voor de beginnende gebruikers van Reason, worden de belangrijkste kenmerken verder uitgelegd. In dit deel beginnen we met de basis; noem het het hoofds…
• Reason 4 komt eraan: Binnenkort komt het Zweedse bedrijf Propellerhead Software met de laatste versie van Reason. Deel 4 zit tjokvol verbeteringen en brengt electronische muziekproductie naar het volgende ni…
• Reason Propellerhead software: aanrader!: Reason van Propellerhead is een geweldig software sequencer programma voor het creëeren, arrangeren en produceren van je eigen muziek. Met een realistische rack, pra…
• Reason 4 voor beginners deel 2, het Reason-rack: In dit tweede deel van een serie tutorials voor beginners gaan we in op het hart van het reason programma; het rack. Dit is de plek waar je alle instrumenten…
• Reason 4, alle nieuwe keyboard commands en shortcuts: Met de introductie van versie 4 van het populaire sequencing programma Reason, hebben de Propellerheads een nieuwe sprong gemaakt in de evolutie van digi…

Bronnen en/of referenties

• www.propellerheads.se
• www.wikipedia.com