Reason 4 voor beginners deel 2, het Reason-rack

In dit tweede deel van een serie tutorials voor beginners gaan we in op het hart van het reason programma; het rack. Dit is de plek waar je alle instrumenten en effecten kunt creëren, bewerken, kopiëren en verplaatsen. Om het werken met Reason eenvoudiger te maken, is het belangrijk de elementaire handelingen in het rack onder de knie te krijgen. In dit deel gaan we in op het rack zelf en het toevoegen en bewerken van instrumenten en effecten.

Het Reason rack

Het Reason rack is het frame waarin alle apparaten worden geplaats. In principe is de grootte van het rack onbegrenst. De gebruiker kan zoveel samplers, synth en effecten toevoegen als nodig zijn. De enige beperking is de capaciteit van de pc of laptop. Houd daarom de CPU meter in de gaten. Deze waarschuwt je wanneer je systeem zn max nadert. Het navigeren binnen het rack kan op verschillende manieren. Wanneeer je meerdere apparaten hebt toegevoegd, passen ze niet meer op het scherm. Om van boven naar beneden te navigeren, doe je het volgende:

• Scroll met je muiswiel
• Scroll met de PAGE UP en PAGE DOWN toetsen om het beeld 1 frame omhoog of omlaag te bewegen.
• Klik op het driehoekige icoontje of klik-sleep de balk aan de rechterzijde
• Gebruik de HOME en END toetsen om naar de top of bodem te bewegen
• Om direct naar een apparaat te bewegen gebruik je de "Go To" optie in het apparaat menu. Rechtsklik hiervoor op een willekeurig apparaat en selecteer "Go To ". Selecteer het gewenste apparaat in het menu dat verschijnt. Het rack scrollt nu naar het geselecteerde apparaat.

Om een groter gedeelte van het rack zichtbaar te maken kun je een paar dingen doen. Ten eerste ; maximaliseren. Gebruik hiervoor d het standaard icoontje boven de scrollbar. Het complete rack wordt nu op maximale groote weergegeven.
Om het rack verder te vergroten, klik -sleep je de bodem van het rack. Dit gaat wel ten koste van de ruimte voor de sequencer. Een oplossing is om de sequencer te scheiden van het rack. De procedure is in het eerste artikel uitgelegd. Het rack blijft op de normale breedte, maar laat nu alleen de apparaten zien. De sequencer kan op een full-size pagina worden weergegeven.

Het toevoegen van apparaten

Om nieuwe apparaten toe te voegen aan je project, gebruik je de "Create " optie. Dit kan op een aantal manieren.

• Ga naar de toolbar en selecteer de optie "Create". Selecteer het gewenste apparaat in het verschenen submenu.
• Rechts-klik in het lege gedeelte van het rack. In het menu selecteer je de optie "Create". Selecteer het gewenste apparaat.
• Een andere zeer handige manier is de optie "Create by browsing patches". Met deze functie kun je het instrument of effect in actie horen, voordat je het toevoegd. Een soort preview mode dus. Wanneer je de optie "Create device by browsing patches" selecteerd, kom je terecht in de patchbrowser van Reason. Deze 'bibliotheek' bevat alle presets van instrumenten en effecten. Deze worden "patches' genoemd. Wanneer je een keuze hebt gemaakt en de patch selecteerd, wordt het instrument of effect geladen en in het rack geplaatst. Meer over de browser en patches in een volgend artikel.

Let bij het toevoegen op de volgende dingen:

• Wanneer je een apparaat toevoegd, probeert Reason het apparaat automatisch te verbinden. Het nieuwe apparaat wordt aan het laatst geselecteerde apparaat verbonden. Zie; Het selecteren. Er verschijnt een dikke blauwe rand om het selecteerde apparaat.Het toegevoegde apparaat wordt direct onder het selecteerde apparaat geplaatst. Meer hierover en over de begrippen routing en auto-routing in een volgend artikel.
• Wanneer je een apparaat toevoegd, creëert Reason een track voor dit apparaat in de sequencer. Deze track wordt met het apparaat verbonden .
• Ook wordt de MIDI input van de track geselecteerd zodat binnekomende MIDI signalen naar het apparaat worden gestuurd.
• Voor effecten en mixers wordt geen track gemaakt.. Het is wel mogelijk handmatig een sequencertrack te maken voor mixers en effecten. Meer over deze opties in de andere artikelen over de sequencer en de effecten
• Wanneer er geen apparaat is geselecteerd, wordt het nieuwe apparaat onder in het rack bijgeplaatst.
• Wanneer je de ALT(Windows) of OPTION (Mac) toets ingedrukt houdt tijdens het creëren van een apparaat, geldt het omgekeerde; er worden alleen sequencertracks gemaakt voor mixers en effecten maar niet voor instrumenten.

Het selecteren

Om bepaalde handelingen als kopiëren, verplaatsen of verwijderen van apparaten uit te voeren, moeten we het apparaat eerst kunnen selecteren. Dit kan op de volgende manieren:

• Om een enkel apparaat te selecteren, klik je op het apparaat in het rack. Om het apparaat verschijnt een dikke gekleurde balk. De kleur is afhankelijk van het kleurenschema van je computer.
• Om meerdere apparaten tegelijk te selecteren, houd je de SHIFT toets ingedrukt tijdens het selecteren.
• Om alle apparaten te de-selecteren, klik je op de lege ruimte onder in het rack.
• Om een apparaat uit een selectie te de-selecteren, houd je de SHIFT toets ingedrukt. Het apparaat wordt gede-selecteerd, maar de rest van de selectie blijft behouden
• Gebruik de op-en neer pijltjestoetsen om door de apparaten te scrollen. Het rack scrollt automatisch mee, zodat je het geselecteerde apparaat volledig in beeld krijgt. In combinatie met het ingedrukt houden van de SHIFT toets kunnen meerdere apparaaten worden gelecteerd
• Wanneer je een instelling van een apparaat verandert, wordt het automatisch geselecteerd. Je hoeft dus niet eerst het apparaat te selecteren om een instelling te wijzigen.

Het verplaatsen van apparaten

Alle apparaten kunnen verplaatst worden binnen het rack. Tijdens het verplaatsen blijven de verbindingen met andere apparaten behouden. Om een apparaat te verplaatsen, klik je op het 'handgreep'-gedeelte van het apparaat. Voor smalle, 'halfsize' effecten is dit op een willekeurige plek van het frontje, buiten de bedieningsknoppen. Voor brede, 'fullsize' apparaten klik je op de linkerzijde van het apparaat. Wanneer je klik-sleept op dat gedeelte, begint een doorzichtige versie van het apparaat te verplaatsen.

Een dikke rode lijn geeft aan waar het apparaat geplaats gaat worden. Wanneer het apparaat tussen andere wordt geplaatst, dan wordt dat gemarkeert door een dikke rode, verticale balk. Deze balk geeft aan op welke plek de nieuwe machine wordt ingevoegd. Wanneer je de muisknop loslaat, wordt het apparaat ingevoegd. De overige apparaten in het rack worden eventueel verplaatst om 'de gaten op te vullen'.

Direct kopieëren

Om een apparaat direct te kopieëren, selecteer je een apparaat en houdt je CONTROL ( windows) of de OPTION (Mac) ingedrukt. Het apparaat wordt gekopieëerd naar het gebied van de rode balk. Wanneer je tijdens het kopieëren de SHIFT toets ingedrukt houdt, zal Reason het apparaat automatisch aansluiten ( routen).

Knippen, plakken en kopieëren

Deze functies zijn terug te vinden in de toolbar, onder de optie ''Edit" en in het contextmenu van het apparaat. Dit menu roep je op door op het apparaat te rechtsklikken. Met deze functies kun je bijvoorbeeld apparaten en selecties verplaatsen en kopieëren binnen het project, maar ook naar een ander Reason document en project. De optie "Cut" (knippen) verwijdert een apaaraat uit het rack en verplaatst het naar het klembord ( clipboard). De optie "Copy" maakt een kopie van het apparaat en plaatst die in het clipboard. Het rack blijft onveranderd. Met de optie "Paste" (plakken) wordt het apparaat uit het clipboard ingevoegd. Het apparaat wordt aangesloten op het geselecteerde apparaat en direct onder dit apparaat geplaatst. Wanneer je de functie "Paste"gebruikt, zonder eerst een apparaat te selecteren, verschijnt het apparaat aan de onderkant van het rack. Wanneer je deze functies gebruikt voor het bewerken van een selctie apparaten, blijft de onderlinge routing intact.

De Auto-routing functie

Bij alle handelingen die je met apparaten verricht in het rack, speelt steeds een vraag mee: hoe moet het apparaat aangesloten worden. In de meeste gevallen denkt Reason met je mee in de vorm van de functie "Autorouting". Bij sommige handelingen staat auto-routing standaard aan, bij andere juist niet. Het beheersen van de routing scheelt je een hoop werk
tijdens je project. Wanneer je de juiste apparaten selecteerd, sluit Reason de apparatuur feilloos en logisch aan. Soms wil je echter de apparaten zelf aansluiten, en juist voorkomen dat Reason goedbedoeld begint te pluggen. In het volgende schema zie je wanneer auto-routing aan staat en hoe je het uit kan zetten. Meer over routing in een volgend artikel.

handeling:	Standaard:	+ SHIFT
Creëren	aan	uit
Create by browsing patches	aan	uit
Copy	uit	aan
Paste	uit	aan
Verplaatsen	uit	aan

Apparaten inklappen

Op de linkerzijde van de apparaten vindt je een driehoekig pulldown icoontje. Hiermee kun je het apparaat in-en uitklappen. Dit kan je een hoop ruimte besparen in het rack en helpt je het overzicht te bewaren. Wanneer je een apparaat inklapt, blijft de naam, aard van het apparaat en het patchselectie gedeelte zichtbaar.Het blijft dus mogelijk van patch te wisselen. Bij het inklappen van twee smalle effecten, klik je het linker effect. Vervolgens worden beide effecten in de rij ingeklapt.

Wanneer een apparaat is ingeklapt, kun je geen instellingen aan het appraat veranderen. Logisch, want er zijn geen bedieningsknoppen zichtbaar. Hetzelfde geldt voor de routing. Aan achterkant zijn geen connecties zichtbaar. Wil je routen naar een ingeklapt apparaat, houdt dan de kabel die je wil aansluiten een seconde boven het apparaat. Deze klapt automatisch uit, zodat de ingangen zichtbaar worden. Ingeklapte apparaten kun je wel knippen, plakken, kopieëren en verplaatsen.

Apparaten een naam geven

Elk apparaat is voorzien een een 'tapestrip' . Door op de strip te dubbelklikken, kun je de naam bewerken. Een naam kan maximaal bestaan uit 16 leestekens. Wanneer het apparaat is aangesloten op een mixer, wordt de naam op de tapestrip van de ingang van dat apparaat eveneens vervangen. De tapestrip van het kanaal van de mixer neemt altijd de naam over van het apparaat waar het op aangesloten is.

Wanneer een apparaat wordt toegevoegd, geeft Reason het een naam. Dit is de naam van het apparaat plus een getal. Reason nummert de apparaten, dus wanneer je een mixer toevoegd is dit Mixer1, wanneer je er nog een toevoegd Mixer2, enzovoorts. Om overzichtelijk en efficiënt te blijven werken, is het zeker aan te raden je effecten en instrumenten een naam te geven. Zo houdt je het overzicht over je project en controle over de componenten.

Wanner je de naam van een instrument verandert, dan wordt de naam ook gewijzigd in de sequencertrack van dat instrument. Hiervoor moet het apparaat wel verbonden zijn met die track. Meer over verbindingen in het artikel over de Sequencer.

Tot zover

Een lang maar essentieel verhaal over het creëren en bewerken van apparaten in het Reason rack. Deze handelingen vormen de basis van een effectieve workflow. We zijn nu klaar om het rack naar hartelust vol te schroeven met instrumenten en effecten. Ga je de mist in, dan is redding nabij. Met de combinatie CONTROL-Z of de "Undo" functie, maak je alle wijzigingen ongedaan. Dit werkt tot 10 stappen terug. Ben je bezig een apparaat te verslepen, maar bedenk je je? Houdt de muisknop ingedrukt, maar druk tegelijk op ESCAPE. Het apparaat springt terug naar zijn oude plek in het rack. © 2007 - 2009 Reasonable, gepubliceerd in Tutorials (Pc en Internet) op 25-09-2007, laatst gewijzigd op 10-10-2007. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Reasonable is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Reason 4 voor beginners, deel 1: In een serie artikelen voor de beginnende gebruikers van Reason, worden de belangrijkste kenmerken verder uitgelegd. In dit deel beginnen we met de basis; noem het het hoofds…
• Reason Propellerhead software: aanrader!: Reason van Propellerhead is een geweldig software sequencer programma voor het creëeren, arrangeren en produceren van je eigen muziek. Met een realistische rack, pra…
• Reason 4 komt eraan: Binnenkort komt het Zweedse bedrijf Propellerhead Software met de laatste versie van Reason. Deel 4 zit tjokvol verbeteringen en brengt electronische muziekproductie naar het volgende ni…
• Reason 4, alle nieuwe keyboard commands en shortcuts: Met de introductie van versie 4 van het populaire sequencing programma Reason, hebben de Propellerheads een nieuwe sprong gemaakt in de evolutie van digi…
• Reason 4 voor beginners, deel 3, de mixers: In dit artikel gaan we verder met met twee essentiële bestanddelen van het Reason rack. Om alle instrumenten en effecten te mixen en te verbinden met de hardware i…

Bronnen en/of referenties

• www.propellerheads.se